Ρεπορτάζ

Ο Βλάσης Αγτζίδης και η «Μικρά Ασία», στην Ένωση Ποντίων Πιερίας

Το Σάββατο 7 Απριλίου παρουσιάστηκε μπροστά σε ένα μεγάλο ακροατήριο της Κατερίνης, το βιβλίο του ιστορικού Βλάση Αγτζίδη, «ΜΙΚΡΑ ΑΣΙΑ -  Ένας οδυνηρός μετασχηματισμός (1908-1923)», από τις εκδόσεις Παπαδόπουλος.

Συνδιοργανωτές της εκδήλωσης ήταν οι  Ποντιακοί Σύλλογοι του νομού Πιερίας, οΣύλλογος Μικρασιατών Πιερίας, το Βιβλιοπωλείο ΝΕΣΤΩΡ, οι Εκδόσεις Παπαδόπουλος και πραγματοποιήθηκε στην αίθουσα διαλέξεων της Ένωσης Ποντίων Πιερίας.

Για το βιβλίο μίλησαν οι:

Δώρα Σπυριδοπούλου, Έφορος Δημοσίων σχέσεων του Συλλόγου Μιρασιατών Πιερίας.

Γραίκος Νικόλαος, Διδάκτωρ Ιστορίας της Τέχνης, Σχολικός Σύμβουλος.

Άρης Κασιμίδης, Εκπαιδευτικός, Πρόεδρος του Ποντιακού Συλλόγου Παναγίας Σουμελά Κατερίνης.

Αντώνης Κάλφας, Ποιητής, Φιλόλογος.

Βλάσης Αγτζίδης, Συγγραφέας, Ιστορικός, Διδάκτωρ Σύγχρονης Ιστορίας του Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.

Τη συζήτηση συντόνισε ο Δημήτρης Προκοπίδης, Ιατρός, Αντιπρόεδρος της Ένωσης Ποντίων Πιερίας.

Η έκπληξη του κοινού και το συγκινητικό κομμάτι της βραδιάς ήταν η σύνδεση μέσω skype με την Άγκυρα όπου εκείνη την ώρα πραγματοποιούταν διάσκεψη με θέμα, «Ο Νομός Τραπεζούντας και το Ποντιακό Ζήτημα στον 1ο Παγκόσμιο Πόλεμο και μετά», η οποία διοργανώθηκε από την «Πρωτοβουλία για την Ελευθερία Σκέψης της Άγκυρας» (Ankara Düşünceye Özgürlük Girişimi) και την εφημερίδα «Newroz».

Στην Ημερίδα απηύθυναν χαιρετισμό οι Fikret BAŞKAYA και Sinan ÇİFTYÜREK, ενώ οι εισηγητές ήταν οι:

Ahmet DEMİREL, «Οι Διασκέψεις για τον Πόντο στο Πρώτο Κοινοβούλιο»,

Attila TUYGAN, «Από τη Μεταρρύθμιση στην Γενοκτονία»,

Baskın ORAN, «Η Βίαιη Εκκαθάριση των Ρωμιών από την Ανατολή, η Ανταλλαγή Πληθυσμών του 1923 από το Α μέχρι το Ω και η Ολοκλήρωση της το 1964»,

İsmail BEŞİKÇİ, «Η Καταστροφή της Εγγύς Ανατολής και το Ποντιακό Ζήτημα»,

Mahmut KONUK, «Δύο Φιγούρες της Γενοκτονίας»,

Sakallı Nurettin Paşa και Topal Osman,

Ağa Mert KAYA, «Ο Κληροδοτούμενος: Ο Χαμένος Γιος του Πόντου»,

Στέργιος ΘΕΟΔΩΡΙΔΗΣ, «Μνήμη και Εξουσία»,

Tamer ÇİLİNGİR, «353 χιλιάδες: Όχι απλά ένας αριθμός αλλά Άνθρωποι»,

Θεοφάνης ΜΑΛΚΙΔΗΣ, «Γενοκτονία: Το Έγκλημα Εις Βάρος της Ανθρωπότητας»,

Βλάσης Αγτζίδης, «Από την Σαμψούντα στην Σεμπρένιτσα»,

Yannis Vasilis YAYLALI, «Ο Αγώνας μου με την Φτώχεια απ’ τον Πόντο μέχρι την Μαύρη Θάλασσα, και για την Ύπαρξη απ’ την Μαύρη Θάλασσα μέχρι τον Πόντο».

Όλοι οι Τούρκοι που συμμετείχαν στη συνδιάσκεψη ήταν προοδευτικοί ιστορικοί, αντικεμαλικοί και είναι αυτοί που αναγνωρίζουν ξεκάθαρα ότι διαπράχθηκε γενοκτονία σε βάρος των χριστιανικών πληθυσμών, Ελλήνων, Ασσυρίων, Αρμενίων. Όπως είπε ο ιστορικός Βλάσης Αυγτζίδης  μετά το τέλος της σύνδεσης, θα σταλούν τα πρακτικά στην Ελλάδα και θα μεταφραστούν ώστε να εκδοθούν σε βιβλίο για να γνωρίσουν οι Έλληνες ποια συμπεράσματα βγήκαν από τη συνδιάσκεψη.

Ακολούθησαν οι εισηγητές που μίλησαν ο καθένας επικεντρώθηκε στο βιβλίο από τη δική του οπτική. Η έλλειψη γνώσης της τοπικής ιστορίας των μαθητών και ότι στο σχολείο ποτέ δεν φτάσαμε να διδαχτούμε αυτό το σοβαρό ιστορικό γεγονός σχολιάστηκε από όλους τους εισηγητές της εκδήλωσης.

Στη συζήτηση τονίστηκαν οι ευθύνες των κυβερνήσεων και των κομμάτων μέχρι σήμερα καθώς και οι λόγοι αποσιώπησης της ιστορίας των Ελλήνων της Ανατολής και η φιλοκεμαλική στάση τους με την άρνηση της γενοκτονίας των Ελλήνων του Πόντου, των Θρακών και των Μικρασιατικού ελληνισμού γενικότερα, καθώς και η γενναία στάση των Τούρκων Ακαδημαϊκών και διανοούμενων οι οποίοι σε αντίθεση με έλληνες ιστορικούς φιλοκεμαλικούς αρνητές της γενοκτονίας, μιλούν για την γενοκτονία τεκμηριώνοντας τον λόγο τους βασισμένοι σε ιστορικά γεγονότα.

Η «Μικρά Ασία» έρχεται στα χέρια μας για να μας μιλήσει  με όλη τη εγκυρότητα και τη βαθιά γνώση του ιστορικού Βλάση Αυγτζίδη και  να μας λύσει πολλά ιστορικά ερωτήματα. Σίγουρα οι απόψεις και οι θέσεις των σχολικών βιβλίων θα απείχαν κατά πολύ από τη πραγματικότητα και καλύτερα που δεν μάθαμε από αυτά. Ανοίγοντάς το, θα καταλάβουμε από το πρώτα κιόλας κεφάλαιο ότι έχουμε ένα ιστορικό θησαυρό στα χέρια μας  και θα διαπιστώσουμε ότι καλώς γράφτηκε και αξίζει να υπάρχει σε κάθε βιβλιοθήκη.  Δεν απευθύνεται μόνο σε όσους  ήρθαν από τον Πόντο και τη Μικρά Ασία αλλά σε όλο τον Ελληνισμό.

Μιλά για τα γεγονότα που συνέβησαν κατά την περίοδο της κατάρρευσης της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και της διαδικασίας μετασχηματισμού της (1908-1923). Για τη συνειδητή άρνηση και την επιλεγμένη σιωπή που καθόρισαν τις προτεραιότητες της ιστορικής επιστήμης, ακόμα και της τέχνης. Ακόμη εκφράζει την ανάγκη να παρουσιαστεί η διαδικασία μετάβασης από την πολυεθνική Οθωμανική Αυτοκρατορία στην εποχή του έθνους-κράτους και να αποσαφηνιστούν αδιερεύνητα στοιχεία της ιστορίας όπως είναι -μεταξύ άλλων- οι λόγοι που το μιλιταριστικό κίνημα των Νεότουρκων αποφάσισε και πραγματοποίησε τη Γενοκτονία των μη μουσουλμανικών πληθυσμών, καθώς και οι ευθύνες του ελληνικού πολιτικού συστήματος και των μεγάλων δυνάμεων της εποχής για την ελληνική ήττα.

Προσεγγίζει την ιστορία με μια νέα ματιά μιλώντας για το κεμαλικό ερμηνευτικό μοντέλο, για τις ταξικές και κοινωνικές διαστρωματώσεις, την  εμφάνιση του τουρκικού εθνικισμού, για τους πρόσφυγες στην Ελλάδα, για τον Α' Παγκόσμιο Πόλεμο, τον διχασμό και τις γενοκτονίες στην Ανατολή, για την εκστρατεία της Καλλίπολης.

Μιλά για το φιλογερμανικό «Υπόμνημα Μεταξά», τα γεγονότα στον Πόντο, για τις ευθύνες του Κεμάλ, τις εκτοπίσεις του ελληνικού πληθυσμού με πρωτοφανείς μεθόδους. Ακόμη, παρέχει  πολλά ακόμη ενδιαφέροντα κείμενα που αξίζει να το πάρει ο κάθε πολίτης για να ενημερωθεί  στο τόσο φλέγον θέμα της νεότερης ιστορίας που δυστυχώς ταλανίζει ακόμη και σήμερα τον Ελληνισμό.

Γιατί αν δεν γνωρίζουμε το παρελθόν μας δεν μπορούμε να προχωρήσουμε στο παρόν και το μέλλον αυτής της χώρας. Ας το διαβάσουμε και ας κρίνουμε βγάζοντας τα δικά μας συμπεράσματα. Σίγουρα οι αναγνώστες θα βγουν κερδισμένοι.